Nemea wijn: Griekenlands bekendste rode

In het kort

Wat is Nemea wijn

Nemea wijn is de bekendste rode wijn van Griekenland. De naam verwijst naar het gebied Nemea in de Peloponnesos, het zuidelijke schiereiland, ongeveer twee uur rijden van Athene. De beschermde herkomst PDO Nemea staat alleen voor rode wijn, gemaakt van 100 procent Agiorgitiko. Het is de grootste rode-wijnappellatie van het land.

Wat Nemea zo interessant maakt, is de spreiding. De wijngaarden liggen over zeventien dorpen en op hoogtes van 200 tot 850 meter. Daardoor komt er uit dezelfde druif een enorme range: van lichte, sappige wijn voor doordeweeks tot geconcentreerde, stevige wijn die jaren kan rijpen. Eén appellatie, veel gezichten.

Voor wie Griekse wijn nog niet kent, is Nemea vaak de makkelijkste opstap. De wijn is zacht en fruitig, zonder scherpe tannine, en drinkt weg als een goede rode uit een bekender wijnland. Precies daarom is het een fijne binnenkomer in de wereld van de Griekse wijn.

De druif Agiorgitiko

Agiorgitiko (spreek uit: a-jor-jie-tie-ko) is de rode druif achter Nemea. Het is een van de oudste en meest geplante blauwe druiven van Griekenland. De naam betekent letterlijk "de druif van Sint-Joris", waarover verderop meer. Belangrijk om te onthouden: een blauwe druif geeft rode wijn, en Agiorgitiko geeft er een diepgekleurde, soepele van.

De druif staat bekend als multi-dynamisch. Dat is een mooi woord voor: hij kan van alles. Op lage, warme grond geeft Agiorgitiko rijpe, fruitige wijnen die je jong drinkt. Hoger in de heuvels, waar het koeler is, geeft dezelfde druif strakkere, gestructureerde wijnen met meer zuur en bewaarpotentieel. Weinig druiven hebben zo'n grote bandbreedte.

Kenmerkend zijn de zachte tannine en het frisse zuur. Waar sommige rode druiven stroef of streng kunnen zijn, is Agiorgitiko fluweelzacht in de mond. Sinds de jaren 2000 werken wijnmakers met verbeterde klonen die kleinere bessen en dikkere schillen geven, wat de kleur en de concentratie ten goede komt. In 2016 werd de druif zelfs officieel toegelaten in Frankrijk.

Blood of Hercules

Nemea draagt een van de mooiste bijnamen uit de wijnwereld: het bloed van Herakles, in het Engels Blood of Hercules. Die naam komt uit de Griekse mythologie. Nemea is de plek waar Herakles zijn eerste karwei uitvoerde: het doden van de Nemeaanse leeuw, een monster met een onkwetsbare huid. Volgens de overlevering dronk hij daarna de diepdonkere rode wijn van de streek.

De naam van de druif zelf, Agiorgitiko, heeft een andere herkomst. Hij betekent "de druif van Sint-Joris". Het stadje Nemea heette vroeger Agios Georgios, oftewel Sint-Joris. Er zijn meerdere verklaringen: een Byzantijnse kapel gewijd aan de heilige, of het klooster van Sint-Joris waar monniken de wijngaarden bewerkten en communiewijn maakten. Hoe dan ook, de heilige zit voorgoed in de naam.

De streek en de hoogtezones

De appellatie Nemea ligt in Corinthia, in het noordoosten van de Peloponnesos, met een klein stukje in het naburige Argolida. De wijngaarden verspreiden zich over zeventien dorpen. Het klimaat is mediterraan, met warme, droge zomers, maar door de grote hoogteverschillen zijn er flinke variaties binnen de streek.

Wijnmakers verdelen Nemea informeel in drie hoogtezones. Die zones bepalen grotendeels wat voor wijn er ontstaat, en het is de sleutel om Nemea te begrijpen.

De beste, meest serieuze Nemea komt volgens veel kenners van de hoger gelegen wijngaarden. De heuvels rond Koutsi, op zo'n 500 tot 600 meter, en het Asprokambos-plateau, dat tot bijna 900 meter reikt, geven wijnen met meer elegantie, spanning en levensduur. De koelere nachten houden het zuur op peil en de aroma's fris.

De streek telt ongeveer 3.000 hectare wijngaard en zo'n veertig wijnhuizen, van de grote historische coöperatie tot kleine familiedomeinen. Samen maken ze rond de 220.000 hectoliter per jaar, wat Nemea meteen de grootste rode-wijnappellatie van Griekenland maakt.

De stijlen Nemea

De PDO Nemea is altijd rood en altijd van Agiorgitiko, maar binnen die grenzen zijn er meerdere stijlen. Grofweg draait het om droog versus zoet, en om jong versus gerijpt. Daarnaast maken wijnmakers van dezelfde druif ook wijn die buiten de PDO valt.

• Droge rode Nemea is verreweg de bekendste stijl. Van licht en fruitig tot vol en gestructureerd, afhankelijk van de hoogte en de wijnmaker.
• Halfzoete en zoete Nemea bestaan ook binnen de PDO, waaronder een versterkte versie en een zoete wijn van gedroogde druiven. Zeldzamer, maar de moeite waard.
• Agiorgitiko rose is fris en bloemig, met kers, wilde aardbei en granaatappel. Deze rose valt buiten de PDO Nemea en heet daarom simpelweg naar de druif.

Als je "Nemea" op een etiket ziet, weet je dus twee dingen zeker: het is rood, en het is Agiorgitiko. Zie je alleen "Agiorgitiko" staan, dan kan het ook een rose zijn of een rode van buiten de afgebakende zone.

Smaakprofiel

Nemea is een middelzware, soepele rode wijn. In het glas zie je een diepe robijnrode kleur. In de neus en de mond overheerst rijp rood en donker fruit: pruim, rode kers, braam, met daaronder zoete kruiden, wat kaneel en soms een vleugje kruidnagel. De tannine is zacht, het zuur fris, en de afdronk warm zonder scherp te zijn.

In onze proeverij valt telkens op hoe soepel Agiorgitiko drinkt. Er zit weinig rem op: geen bijtende tannine, geen scherp zuur. Bij de bergwijnen krijg je daar spanning en lengte bovenop, en bij gerijpte flessen komen er tonen van gedroogd fruit, leer en tabak bij. Dat is het moment waarop Nemea van lekker naar interessant gaat.

Nemea vs andere rode wijnen

Het helpt om Nemea naast bekendere rode wijnen te zetten. Qua toegankelijkheid ligt Agiorgitiko dicht bij Merlot: vlezig, soepel, rijp fruit, weinig weerstand. Binnen Griekenland is het interessanter om Nemea af te zetten tegen Xinomavro, de grote rode uit het noorden, die precies het tegenovergestelde karakter heeft.

Kort door de bocht: houd je van een zachte, fruitige rode zonder scherpe randjes, dan is Nemea een schot in de roos. Zoek je juist stroeve tannine en stevige structuur, dan zit je eerder bij Xinomavro. Beide zijn Grieks, beide zijn top, maar ze staan aan tegenovergestelde kanten van het spectrum. Meer daarover lees je in onze gids over Griekse wijn.

Serveren en bewaren

Nemea is een dankbare wijn om te schenken, maar de temperatuur maakt verschil. Te warm en de alcohol gaat overheersen, te koud en het fruit blijft dicht. Voor de meeste Nemea zit je goed net onder kamertemperatuur.

De meeste Nemea koop je om binnen een paar jaar te drinken. Alleen de serieuze wijnen van hoge ligging, zoals rond Koutsi en Asprokambos, hebben echt bewaarpotentieel. Die kunnen tien jaar of langer rijpen en worden dan complexer. Twijfel je? Een oudere fles even karafferen doet wonderen: de aroma's gaan open en de wijn oogt meteen soepeler.

Nemea bij het eten

Nemea is een echte etenswijn. De soepele tannine en het frisse zuur maken hem breed inzetbaar, en de Griekse keuken is natuurlijk de meest voor de hand liggende maat. Maar de wijn kan veel meer aan dan alleen mediterraan.

De vuistregel: hoe steviger de wijn, hoe steviger het gerecht mag zijn. Een lichte Nemea vraagt om iets luchtigs, een krachtige bergwijn kan tegen het zwaarste stoofvlees op tafel.

Waar je op moet letten

Nemea is nog een van de betere koopjes in wijnland: voor relatief weinig geld krijg je serieuze kwaliteit. Toch is niet elke fles gelijk. Een paar dingen helpen bij het kiezen.

• Kijk naar de hoogte of het dorp. Namen als Koutsi of Asprokambos, of de vermelding van hoge ligging, wijzen meestal op de meer gestructureerde, serieuze stijl.
• Bepaal wat je zoekt. Wil je een makkelijke doordeweekse rode, pak dan een jonge, fruitige Nemea. Wil je iets om weg te leggen, ga dan voor een gerijpte of geconcentreerde fles.
• Let op het jaar. Fruitige stijlen drink je het liefst binnen een paar jaar. Bij de bewaarwijnen mag de fles best wat ouder zijn.

Wij kopen onze wijnen het liefst rechtstreeks bij kleine familiebedrijven, zonder tussenpersoon. Dat is precies het soort makers dat in Nemea het verschil maakt: boeren die hun eigen hoge wijngaarden kennen en er een eerlijke, karaktervolle wijn van maken.