Bernardus wijn: Californisch wijnhuis van Ben Pon

In het kort

Bernardus is een Californisch wijnhuis, in 1989 opgericht door de Nederlandse coureur en ondernemer Ben Pon. Het draait om twee dingen: een Bordeaux-blend uit Carmel Valley en serieuze Pinot Noir uit Santa Lucia Highlands.

Wat is Bernardus?

Bernardus is een Californisch wijnhuis dat in 1989 werd opgericht door de Nederlander Ben Pon. De thuisbasis ligt in Carmel Valley, een appellation in Monterey County aan de Californische kust. De wijnmakerij en de tasting room staan in Carmel Valley Village.

Ligging

Ongeveer 200 km ten zuiden van San Francisco.

Marinus Estate Vineyard

Aangeplant in 1990.

Eerste tasting room

In juni 1994, vier jaar na de aanplant. De eerste van de hele Carmel Valley, een mijlpaal die de regio op de wijnkaart hielp zetten.

De naam Bernardus komt rechtstreeks van de oprichter: Bernardus Marinus Pon Jr., kortweg Ben. De vlaggenschipwijn Marinus draagt zijn middennaam.

Een wijnhuis vernoemen naar jezelf is niet de gewoonste keuze. Het past wel bij een huis dat van begin af aan een persoonlijk project was en geen institutioneel commercieel project.

Het portfolio is breder dan je bij een Carmel Valley-huis zou verwachten. De Bordeaux-druiven (Cabernet Sauvignon, Merlot, Cabernet Franc, Petit Verdot) groeien op het eigen estate. Voor Pinot Noir en een groot deel van de Chardonnay gaat het huis naar het koelere Santa Lucia Highlands, vijftig kilometer verderop. De Sauvignon Blanc komt uit Monterey County.

Die dubbele herkomst is een bewuste keuze: laat elke druif groeien in het klimaat dat hem past, in plaats van alles op één plek te forceren.

Ben Pon: de coureur die wijnboer werd

Het verhaal van Bernardus is moeilijk te begrijpen zonder Ben Pon. Hij was de zoon van Ben Pon Sr., de Volkswagen-importeur die in 1947 voor Major Hirst de schets tekende waaruit de VW-bus is voortgekomen.

Met die familieachtergrond was een gewone carrière voor Ben Jr. weinig waarschijnlijk, en die is er ook niet gekomen. Pon Jr. reed professioneel voor Team Porsche, deed in 1972 mee aan de Olympische Spelen in München als skeetschutter en runde verschillende ondernemingen rondom de Pon-groep.

Zo werd hij wijnboer:

1. Blijven hangen in de mist. Hij kwam in de jaren tachtig via de autoracerij in Californië terecht. Tijdens een van die trips reed hij door Carmel Valley en bleef hij steken: het vredige klimaat, de heuvels en de mist die elke ochtend vanuit de Pacific naar binnen kruipt en de middag verkoelt.
2. De eerste percelen. In 1989 kocht hij ze en stichtte hij Bernardus Winery.
3. Het Marinus Estate Vineyard. In 1990 plantte hij het aan met Bordeaux-druiven.
4. Geen haast. De eerste serieuze Marinus kwam pas in het midden van de jaren negentig op de markt. Geen vroege oogsten om kasstroom te genereren. Zoals één van zijn medewerkers ooit zei: hij had nooit haast en hij had nooit geldzorgen, dus hij liet de druiven gewoon doen wat ze moesten doen.
5. Een nieuwe leider. Pon overleed in september 2019. Het bedrijf bleef in Nederlandse handen: zijn zakenpartner Robert van der Wallen nam de leiding. De tasting room in Carmel Valley Village draagt sinds 2019 zijn naam.

Carmel Valley en Santa Lucia Highlands

Carmel Valley is een smalle vallei die zich oost-west uitstrekt vanuit de Pacific landinwaarts. Dat is ongebruikelijk: de meeste Californische valleien lopen noord-zuid en krijgen vooral wind uit het noorden.

In Carmel Valley worden koele mist en wind vanuit de oceaan op warmere dagen de hele vallei in getrokken. In de middag trekken ze weer terug. Het gevolg is een groot dag-nachtverschil, met warme maar niet hete dagen en koele ochtenden.

Lees meer over de Californische wijnregio's in onze gids over Napa Valley.

Waarom Bernardus populair is in Nederland

Bernardus is geen merk dat je in de Albert Heijn vindt. Het zit in de slijterij van het premium-segment, bij wijnspecialisten en online. Toch heeft het in Nederland een duidelijke plek. Een paar redenen waarom.

Nederlandse eigenaren, Nederlandse netwerken

Bernardus is geen Nederlands wijnhuis: de wijngaarden, de wijnmakerij en de wijnen komen uit Californië. Wel zijn de eigenaren Nederlanders, eerst de Pon-familie en sinds 2019 Robert van der Wallen. Allebei hebben ze sterke commerciële netwerken in eigen land.

Voor een Californisch huis dat normaal vooral in Amerika verkoopt, is dat een uitzonderlijk sterke exportpijler. Bernardus heeft daardoor stabiele distributie in Nederland die je bij vergelijkbare Amerikaanse huizen niet zomaar vindt.

Wat je krijgt voor je geld

De Sauvignon Blanc van rond de €22 is in zijn segment een van de meest gerespecteerde Californische opties. Niet alleen omdat hij vakkundig is gemaakt, maar ook omdat hij niet probeert een Sancerre te zijn.

Hij is wat hij is: kruidiger, voller, met meer rijp fruit dan zijn Loire-tegenhanger. Voor de prijs een eerlijke deal. Datzelfde principe geldt voor de Chardonnay en de Pinot Noir Santa Lucia Highlands. Geen verrassingen, wel kwaliteit.

Marinus als statementwijn

Wie zijn premium-segment serieus neemt, heeft een vlaggenschip nodig dat ergens voor staat. Marinus doet dat: een Bordeaux-blend die zich qua structuur en houdbaarheid kan meten met St-Estèphe of Pauillac op een vergelijkbaar prijspunt.

Voor verzamelaars en restaurants is dat een fles met cachet. Niet zomaar een Cabernet uit Amerika, maar een wijn met een specifiek herkenbaar profiel.

Goed gevoerde reputatie

Wine Enthusiast en Wine Spectator hebben Bernardus jarenlang consequent in de hogere ranges gescoord. Op Vivino staat het gamma gemiddeld op 4.2 sterren over duizenden reviews. Voor consumenten die zich op scores oriënteren is dat een aanknopingspunt.

Het gamma: van Sauvignon Blanc tot Marinus

Bernardus voert een relatief overzichtelijk portfolio, geen tientallen lijnen. Het gamma is opgebouwd rond drie pijlers: een aantal aangename instappers, een serie serieuze single-vineyard Pinot Noirs en het vlaggenschip Marinus.

De prijzen in Nederland lopen ruwweg als volgt:

Sauvignon Blanc Monterey

€21-24.

Chardonnay Monterey

€25-30.

Pinot Noir Santa Lucia Highlands

€35-40.

Cabernet Sauvignon

€38-42.

Single-vineyard Pinot Noirs

€45-70 (Sierra Mar, Soberanes, Rosella's).

Marinus (vlaggenschip)

€65-70.

Sauvignon Blanc en Chardonnay: de instappers

De Sauvignon Blanc is voor veel mensen de eerste kennismaking met het merk. Niet schreeuwerig, niet zo geparfumeerd als een Marlborough en niet zo strak mineraal als een Sancerre. Een eigen middenstijl: rijp fruit, lichte kruidigheid, droog.

De Chardonnay zit in dezelfde lijn. Geen boterige, vanille-zware Californische archetypes, maar eerder een gepolijst middenprofiel met deels nieuw Frans eik. Voor restaurants een prettige allrounder in het glas.

De Pinot Noirs

De Santa Lucia Highlands-bottling is de toegang tot wat Bernardus serieus kan met deze druif. Daarboven liggen de single-vineyard wijnen uit Rosella's, Sierra Mar, Soberanes en Garys', elk met een eigen identiteit. Daarover verderop meer.

Lees onze gids over de Pinot Noir-druif voor de bredere context.

Marinus: het vlaggenschip

Marinus is de wijn waar Bernardus om bekendstaat in de wijnwereld. Hij wordt gemaakt van de Bordeaux-druiven uit het eigen Marinus Estate Vineyard in Carmel Valley. De naam komt van de middennaam van Ben Pon.

De blend wisselt licht per jaargang, maar draait meestal om Cabernet Sauvignon (50-65%). Daarbij komen Merlot, Cabernet Franc en een kleine portie Petit Verdot.

Hoe hij gemaakt wordt

De druiven worden afzonderlijk gevinifieerd en pas na de eerste rijping samengevoegd. De rijping is lang: 18 tot 22 maanden in een mix van nieuwe en eerder gebruikte Franse eikvaten.

Het deel nieuw eik schommelt rond de 40-60%, afhankelijk van het jaar. Dat is meer dan een Bordeaux uit het middensegment, vergelijkbaar met een lichtere classified growth uit de Médoc.

Wat je in het glas krijgt

Kleur

Diep robijnrood met paarse rand als hij jong is, donker granaat als hij ouder wordt.

Neus

Cassis, zwarte bes, pruim, cederhout en lichte tabaksbladeren. Met wat lucht komt er een toets vanille en mokka bij.

Smaak

Vol lichaam met stevige maar fijngetekende tanninen. Lange afdronk met een aardse staart.

Alcohol

Meestal 14-14,5%.

Drinkvenster

Marinus is geen wijn voor direct opentrekken. Hij wint duidelijk bij minimaal 5 jaar rijping op fles en drinkt op zijn best tussen 5 en 15 jaar na de oogst. Topjaargangen kunnen zelfs 20 jaar mee.

Drink je hem jong? Decanteer hem dan minimaal anderhalf uur, zodat de tanninen de tijd krijgen zich te ontvouwen.

Wijnen om met Bernardus te vergelijken

Francine et Olivier Savary

Chablis

Fijn en ingetogen, met kalkachtige mineraliteit, peer en appel en een vleugje verse amandel. In de mond rijker en intenser, met reliëf van de kalkbodem. Mineraal en fris...€25,70 per flesBekijk Chateau de Tiregand

Le Rosette et la Meute

Witte bloemen, rijp fruit, honing€22,30 per flesBekijk

De single-vineyard Pinot Noirs

Naast Marinus heeft Bernardus een tweede stevige pijler: een serie single-vineyard Pinot Noirs uit Santa Lucia Highlands. Voor wie Amerikaanse Pinot serieus volgt, zijn deze flessen interessanter dan veel van wat er uit het beter bekende Sonoma Coast komt.

Wat single-vineyard betekent

Een single-vineyard wijn komt uit één afgebakend perceel, niet uit een blend van meerdere wijngaarden. Het idee: laat de eigenschappen van die plek doorklinken, in plaats van ze weg te middelen.

Sierra Mar, Soberanes, Rosella's en Garys' zijn vier wijngaarden in Santa Lucia Highlands met elk een eigen reputatie. Soms maken meerdere wijnhuizen Pinot uit hetzelfde perceel, wat een directe stijlvergelijking mogelijk maakt.

De stijlen

• Rosella's Vineyard: roder fruit, framboos en kers, fijne kruidigheid, hoge zuurgraad. De meest geparfumeerde.
• Sierra Mar Vineyard: meer aardse complexiteit, paddenstoel, donkerrood fruit, lichte rookachtigheid. Voor wie van een ietwat oudere Bourgogne-stijl houdt.
• Soberanes Vineyard: de meest gestructureerde van de vier. Donkerder fruit, peper, stevige tanninen voor een Pinot.
• Garys' Vineyard: diepte en lengte, klassieke balans, meestal de wijn die het langst kan rijpen.

De prijzen voor deze bottelingen zitten meestal tussen de €45 en €70 per fles. Op die prijs is concurrentie met een Bourgogne Village uit een goede producent reëel. Wie van Pinot houdt en eens iets buiten Frankrijk wil proeven, kan hier moeilijk een verkeerde keuze maken.

Bernardus en eten

Het gamma is breed, dus de pairing hangt volledig af van welke fles op tafel staat. Een paar combinaties die werken.

Lees onze gids over wijn bij de BBQ voor pairings met gegrild vlees, of de gids over wijn bij kaas voor de kaasplank.

Bernardus vs andere Californische huizen

Bernardus is geen alleenstaand fenomeen. Californië heeft tientallen huizen die zich in het premium-segment positioneren. Een paar referentiepunten om Bernardus te plaatsen.

Wat Bernardus onderscheidt, is de combinatie van een Marinus in Bordeaux-stijl (op een vergelijkbaar prijspunt als veel Napa-collega's) en een serieus Pinot Noir-portfolio uit Santa Lucia Highlands.

Veel Napa-huizen doen alleen Cabernet, veel Sonoma- en Santa Barbara-huizen doen alleen Pinot. Bernardus doet beide goed, vanuit één huis met één wijnmaker. Of dat een sterkte is of een gebrek aan focus, hangt af van wat je zoekt. Voor wie variatie wil in hetzelfde huis is het een voordeel.

Serveren en bewaren

Temperatuur

Marinus en Cabernet Sauvignon

16-18 °C.

Pinot Noir

14-16 °C.

Chardonnay

10-12 °C.

Sauvignon Blanc

8-10 °C.

Voor de roden geldt: te warm en de alcohol komt naar voren, te koud en het fruit sluit. Lees de gids over serveertemperatuur van wijn voor de details.

Karaf

Marinus heeft tijd nodig: minimaal 60 minuten decanteren, bij een jongere jaargang gerust 90 minuten of langer. De single-vineyard Pinot Noirs profiteren van 30-45 minuten, vooral als ze nog jong zijn.

Sauvignon Blanc en Chardonnay zijn klaar voor het glas zodra de fles op temperatuur is. Decanteren hoeft niet. Onze gids over wijn decanteren heeft het volledige verhaal.

Glas

• Marinus en Cabernet: een Bordeaux-glas, een grote ronde kelk met een smallere opening.
• Pinot Noir: een Bourgogne-glas met een brede ronde kelk.
• Chardonnay: een tulpvormig glas.
• Sauvignon Blanc: een wat smaller glas, met minder oppervlakte en dus minder snelle aromavlucht.

Onze gids over wijnglazen heeft de details.

Bewaren

Sauvignon Blanc

Binnen 2-3 jaar drinken.

Chardonnay

3-6 jaar, sommige jaren langer.

Pinot Noir Santa Lucia Highlands

3-8 jaar.

Marinus

Op zijn best tussen 5 en 15 jaar na de oogst, in goede jaargangen langer.

Bewaar liggend, donker en stabiel op 12-16 °C. Lees onze gids over wijn bewaren voor de praktische kant.

Na openen

Marinus en de Cabernet blijven 3-5 dagen drinkbaar in de koelkast met een goede afsluiter. De stevige tanninen werken als natuurlijk conserveermiddel. Pinot Noir geeft eerder af, ongeveer 2-3 dagen op koelte.

De witten blijven 2-3 dagen goed, langer bij de Chardonnay door het eikgebruik.