In het kort
- Kies de methode, niet het land. Tankgisting geeft een luchtige, fruitige bubbel voor minder geld. Flesgisting geeft een fijnere, hardnekkiger bubbel met brood- en notentonen. Die kost meer, omdat de fles maanden of jaren stil moet liggen.
- Extra dry is zoeter dan brut. Het etiket liegt niet, maar het is wel verwarrend. Brut zit onder de 12 gram restsuiker per liter, extra dry tussen de 12 en 17.
- Onze goedkoopste bubbel kost €12,95, de duurste €26,75. Van verschillende wijnboeren, in drie methodes. Je vindt ze allemaal in onze mousserende wijnen.
- Twaalf flessen bij dezelfde wijnboer is gratis verzending. Twee dozen van zes bij een boer scheelt dus zes euro ten opzichte van een enkele doos.
- Weet je het echt niet? De DIRT.BOX staat ook in de variant Mousserend: zes flessen voor zeventig euro.
Wat je eerst kiest is de methode, niet het land
De belangrijkste keuze bij mousserende wijn is niet Frankrijk of Italië, maar waar de tweede gisting plaatsvond. Gebeurde die in een grote tank, dan krijg je een frisse, fruitige wijn met een luchtige bubbel. Gebeurde die op de fles, dan krijg je fijnere belletjes en een broodachtige toon die de gist achterlaat.
Bij stille wijn stopt het na de eerste gisting. Bij mousserende wijn gaat er suiker en gist bij een afgewerkte basiswijn, en het koolzuur dat vrijkomt kan nergens heen. In een drukvat lost dat op in een paar weken. Op de fles duurt het maanden, soms jaren, en daarna moet het gistdepot er nog uit. Dat traject kost tijd en handwerk, en dat zie je terug in de prijs.
Hoeveel druk zit er in de fles?
De druk verschilt ook. Wine Folly zet de drie productiemethodes naast elkaar.
- Traditionele methode
- 5 tot 7 atmosfeer.
- Tankgisting en ancestrale methode
- 2 tot 4 atmosfeer.
Dat is geen detail voor techneuten. Meer druk betekent een strakkere, prikkerige bubbel die lang blijft staan. Minder druk betekent schuimiger en zachter, en een glas dat sneller uitgeparelt.
| Methode | Waar de bubbel ontstaat | Hoe het smaakt | Bij ons |
|---|---|---|---|
| Tankmethode (charmat) | In een drukvat, weken | Fris, bloemig, luchtige bubbel | De meeste wijnen, vanaf 12,95 |
| Traditionele methode | Op de fles, 9 tot 30 maanden | Fijne bubbel, brood en noot | Enkele wijnen, vanaf 16,70 |
| Ancestrale methode | Op de fles, gisting nooit gestopt | Ruw, droog, licht troebel | Een pet nat, 19,45 |
Wil je de stijlen eerst zonder prijzen nalezen? Dan doet onze gids over mousserende wijn dat. Deze pagina gaat over de stap daarna: welke fles je bestelt en wat hij kost.
Brut of extra dry: de fout die bijna iedereen maakt
Extra dry is zoeter dan brut. Dat klinkt fout en het is de meest gemaakte vergissing bij het bestellen van bubbels. De schaal komt uit de Champagne en is daarna door de hele mousserende wereld overgenomen, inclusief prosecco. Hij loopt niet zoals je zou verwachten.
De cijfers erachter zijn hard. Wine Folly zet de zoetheidsschaal met restsuiker per liter op een rij.
- Brut nature
- 0 tot 3 gram.
- Extra brut
- 0 tot 6 gram.
- Brut
- 0 tot 12 gram.
- Extra dry
- 12 tot 17 gram.
- Dry of secco
- 17 tot 32 gram.
- Demi-sec
- 32 tot 50 gram.
- Doux
- Meer dan 50 gram.
Extra dry ligt dus precies een trede zoeter dan brut, ondanks de naam. Wil je echt droog? Kies dan brut, extra brut of brut nature.
In de praktijk hoef je maar drie woorden te herkennen.
- Brut: droog genoeg voor bijna elk moment.
- Extra dry: heeft een zachte rand die het fruit oppoetst.
- Dolce of demi-sec: echt zoet en dus dessertgebied.
Onze bubbelcollectie heeft van alle drie iets staan.
De mousserende wijnen die bij ons staan
Onze mousserende wijnen komen van Follador Francesco uit Valdobbiadene, Tenuta Viglione uit Puglia, Battaglino uit Piemonte en Domaine des Ruaults uit de Loire. Ruim een derde daarvan is prosecco.
Bij DIRT. kies je wijn van onafhankelijke wijnboeren. Je bestelt via DIRT.; de wijnboer verstuurt de wijn rechtstreeks naar je.
Follador Francesco, Valdobbiadene
Een familiebedrijf op de heuvels van Santo Stefano, veertien generaties op dezelfde plek, zes hectare in het historische hart van Conegliano Valdobbiadene. De ezel in hun logo staat voor koppig blijven boeren op hellingen waar weggaan makkelijker zou zijn.
- DOCG Brut en Extra Dry: €18,60 per fles en €111,60 per doos van zes.
- Superiore di Cartizze Brut: €26,15 per fles of €148,55 per doos. Hij komt van de wijngaard La Riva midden in Cartizze, de kleine steile heuvel die als de grand cru van het gebied geldt.
- Testardo Colfondo, de vreemde eend: €16,55 per fles, €94,95 per doos.
Tenuta Viglione, Puglia
Dit domein ligt op de Murgia bij Santeramo in Colle, op ongeveer 450 meter hoogte: hoger en koeler dan je van Puglia verwacht, en dat hoor je in de frisheid.
De Favil-lijn bestaat uit drie tankgegiste bubbels van €12,95 per fles en €74,35 per doos: een witte brut, een rosato brut van rode druiven die kort op de schil lagen, en een Moscato Dolce die eerlijk zoet is. Onze goedkoopste bubbels.
Battaglino, Piemonte
De Nebula Nature Metodo Classico Brut van Fabrizio Battaglino is de duurste fles op de kaart: €26,85.
Vijftien dagen gisting op staal tussen 15 en 18 graden, geen malolactische gisting, en daarna dertig maanden op de fles. Dat is langer dan wat de Champagne zelf voor een niet-millésime voorschrijft. Vlierbloesem en meidoorn in de neus, citrus eronder.
Domaine des Ruaults, Saumur
Drie flessen uit de Loire.
- AOC Saumur Brut Blanc: 90% Chenin Blanc met 10% Chardonnay, minimaal negen maanden op de lies. €16,70 per fles en €100,20 per doos.
- Brut Rose: honderd procent Cabernet Franc, ook negen maanden op de lies, dezelfde prijs.
- Pet Nat Le Puy des Bulles: honderd procent Chenin op kalkkleibodem, €19,45.
Wat bubbels kosten, per fles en per doos
De goedkoopste fles bij ons is €12,95, de duurste €26,75. Dat is een spreiding van €13,80 over al onze mousserende wijnen.
Een doos van zes is meestal goedkoper dan zes losse flessen, maar niet altijd. Dat verschil loopt op tot ruim zestien euro. Het loont dus om even te rekenen voordat je op de doos klikt. Bij elke wijn kies je de variant Fles of Doos (6), en per wijnboer bestel je zes flessen of een veelvoud daarvan.
Rond de €16 tot €19 zit het omslagpunt: daar krijg je echte flesgisting, zoals bij de Saumur Brut Blanc van €16,70.
| Wijn | Zes los | Doos (6) | Verschil |
|---|---|---|---|
| Favil Spumante Bianco Brut | 77,70 | 74,35 | 3,35 voordeel |
| Testardo Colfondo | 98,70 | 94,50 | 4,20 voordeel |
| Saumur Brut Blanc | 100,20 | 100,20 | gelijk |
| Cartizze Superiore Brut | 156,30 | 148,10 | 8,20 voordeel |
| Nebula Nature Metodo Classico | 160,50 | 177,00 | 16,50 nadeel |
Die laatste regel klopt en we laten hem staan. De doos van zes Nebula Nature kost op dit moment meer dan zes losse flessen van dezelfde wijn. Wil je er zes? Bestel dan gewoon zes keer de losse fles.
We hebben het intern gemeld zodat de prijs nagekeken wordt. Zolang hij er zo staat, is dit de goedkoopste route.
Wat kost de verzending?
Dan de verzending, want die verandert de som. Wij werken zonder centraal magazijn: elke wijnboer verstuurt zijn eigen flessen.
- Per wijnboer
- €6 verzending.
- Vanaf twaalf flessen bij dezelfde wijnboer
- Gratis.
- Twee dozen van zes bij Tenuta Viglione
- €148,70 zonder verzendkosten, oftewel €12,39 per fles.
- Een enkele doos van zes bij dezelfde boer
- €74,35 plus €6, wat neerkomt op €13,39 per fles.
- Twee verschillende wijnboeren
- Twee keer €6 en twee aparte pakketten.
Prosecco kopen: Valdobbiadene, Cartizze en col fondo
Prosecco is een herkomstnaam uit Noordoost-Italië, gemaakt van de Glera-druif en bijna altijd via tankgisting. De prijsverschillen binnen prosecco gaan niet over merken maar over gebiedsafbakening: gewone Prosecco DOC, dan Conegliano Valdobbiadene Superiore DOCG, en daarbinnen het kleine Cartizze.
Alle vier de prosecco's die wij verkopen komen uit de DOCG-zone. De duurste komt uit Cartizze zelf: een steile heuvel van iets meer dan honderd hectare, waar de wijngaard La Riva van Follador middenin ligt.
Of die €26,15 het waard is boven de €18,50 van hun gewone Valdobbiadene, hangt af van wat je zoekt. Wij vinden de Cartizze verfijnder en de gewone brut veelzijdiger. Wat de druif doet, staat in onze gids over de Glera-druif. De bredere achtergrond vind je in de proseccogids.
Col fondo
De Testardo Colfondo valt buiten die logica. Col fondo betekent letterlijk met de bodem: de wijn hergist op fles en blijft op zijn eigen gistdepot liggen zonder gefilterd te worden, dus hij is troebel. Op het etiket staat Rifermentato in Bottiglia.
Wine Folly beschrijft deze oude boerenstijl van prosecco als troebel, droger en hartiger dan de moderne variant. Je krijgt een broodachtige toon, geel fruit en een licht bittertje in de staart. Reken er niet op dat hij smaakt als de prosecco uit een restaurant, want dat doet hij niet.
Metodo classico en methode traditionnelle kopen
Metodo classico, methode traditionnelle en traditionele methode betekenen alle drie hetzelfde: de tweede gisting gebeurt in de fles waar de wijn ook in blijft. Dat is de werkwijze van Champagne, maar de term mag overal gebruikt worden zolang de wijn er echt zo gemaakt is. Op het etiket is dit het betrouwbaarste kwaliteitssignaal dat je hebt.
Waar je vervolgens op let, is de rijping op de lies.
- Negen maanden
- Een fijnere bubbel met wat amandel en hazelnoot.
- Dertig maanden
- Brioche, noten en een romiger mondgevoel.
Onze twee Saumurs liggen minimaal negen maanden, de Nebula Nature dertig.
Voor €16,70 krijg je bij de Saumur Brut Blanc dus echte flesgisting, wat in dit prijssegment niet vanzelfsprekend is. De blend van Chenin Blanc met een tiende Chardonnay geeft wit fruit, hazelnoot en een briochetoon van de rijping.
De rosé-versie is honderd procent Cabernet Franc en gaat meer richting rood fruit en zure snoepjes. Dat klinkt feestelijker dan het is: hij is gewoon droog. Zoek je een rosé zonder bubbels? Kijk dan bij rosé wijn bestellen.
Pet nat kopen: wat je in het glas krijgt
Pet nat is de kortste naam voor petillant naturel: de wijn wordt halverwege zijn eerste gisting gebotteld en maakt die gisting in de fles af. Er komt geen suiker en geen gist bij, want de gisting is nooit gestopt. Het is de oudste manier om bubbels te maken en tegelijk de minst voorspelbare.
Onze Le Puy des Bulles van Domaine des Ruaults is honderd procent Chenin van de kalkkleibodem bij Le Puy-Notre-Dame en kost €19,45. Je ziet bleekgeel met goudreflecties en proeft groene appel en peer, witte perzik en een lichte briochetoon. Het domein adviseert zes tot acht graden en meteen opdrinken.
- Zet hem rechtop en koud weg, minstens een halve dag voordat je hem opent. Er kan gistdepot in zitten dat door schudden gaat zweven.
- Open hem boven de gootsteen en met een doek eromheen. De druk is lager dan bij Champagne, maar een fles die op reis is geweest kan alsnog opspringen.
- Schenk de eerste vingers rustig en laat het laatste bodempje staan als je het troebele niet wilt.
Pet nat is niet de fles waarmee je iemand overtuigt die alleen prosecco drinkt: hij is droger en ruwer dan wat de meeste mensen van bubbels verwachten. Wie dat zoekt, zit goed. Wie een veilige feestfles wil, blijft beter bij de Favil of de Valdobbiadene.
Bij welk moment hoort welke fles
De praktische vraag is zelden welke bubbel de beste is, maar welke bij vanavond past. Een borrel met veel mensen vraagt iets anders dan een fles bij het eten of een cadeau. Dit is de indeling die wij zelf aanhouden.
| Moment | Wat je zoekt | Onze keuze | Per fles |
|---|---|---|---|
| Borrel met veel mensen | Fris, toegankelijk, betaalbaar | Favil Spumante Bianco Brut | 12,95 |
| Aperitief voor twee | Fijn, wat meer diepte | Saumur Brut Blanc | 16,70 |
| Bij vis of schaaldieren | Strak, zilt, geen zoetje | Valdobbiadene DOCG Brut | 18,50 |
| Iets te vieren | Rijping, complexiteit | Nebula Nature Metodo Classico | 26,75 |
| Bij gebak of fruit | Eerlijk zoet, laag in alcohol | Favil Spumante Moscato Dolce | 12,95 |
Bij eten werken de hoge zuurgraad en het koolzuur van bubbels als een spons voor zout en vet.
Past minder goed bij
- Dessert, tenzij de wijn minstens zo zoet is als het gerecht. Anders smaakt hij zuur. De Moscato Dolce is de veilige keuze, en anders staat het in wijn bij dessert.
Het glas doet meer dan je denkt. Een smalle fluit houdt de bubbel lang vast maar knijpt de geur af. Een gewoon glas voor witte wijn doet precies het omgekeerde. Wij schenken de flesgegiste wijnen daarom in een glas voor witte wijn en de tankgegiste in een fluit. Meer daarover in onze gids over wijnglazen.
Bestellen, bezorgen en bewaren
- Bestellen
- Per wijnboer, omdat elke boer zijn eigen flessen verstuurt. Verzending kost zes euro per wijnboer en is gratis vanaf twaalf flessen bij diezelfde wijnboer.
- Levertijd
- Vijf tot acht werkdagen nadat je betaling binnen is, en wat langer rond de feestdagen.
- Bezorggebied
- Op dit moment alleen binnen Nederland.
Bestel je bij twee wijnboeren, dan komen er twee pakketten en betaal je twee keer verzendkosten, tenzij je van elke boer twaalf flessen neemt. Het exacte bedrag zie je in je winkelwagen voordat je afrekent. Je krijgt een mail met track en trace zodra het pakket onderweg is. Meer hierover in wijn bestellen.
Bewaren
Over bewaren is het antwoord kort: mousserende wijn is geen bewaarwijn.
- Tankgegiste bubbel
- Drink je binnen een jaar of twee. Anders verlies je precies het frisse fruit waar je voor betaald hebt.
- Flesgegist
- Kan langer mee, maar ook daar is twee tot drie jaar genoeg.
- Pet nat
- Drink je zo snel mogelijk op.
Bewaar ze koel en donker en zet ze de dag ervoor in de koelkast. De schenktemperaturen staan bij wijntemperatuur.
Weet je het nog steeds niet?
Dan is de DIRT.BOX in de variant Mousserend de makkelijkste uitweg: zes flessen uit de kelder van een wijnboer voor zeventig euro, met video's van de maker erbij. Je bestelt hem voor jezelf of als cadeau, met de optie Cadeau.
Wil je bubbels naast rood en wit proberen? Dan staat het proefpakket mousserende wijn apart uitgelegd.


