Proefpakket Italiaanse wijn: zes flessen uit één kelder

In het kort

Wat een proefpakket Italiaanse wijn eigenlijk is

Een proefpakket Italiaanse wijn is een doos van meestal zes flessen uit Italië, bedoeld om in één keer kennis te maken met een streek, een stijl of een maker. Er bestaan twee soorten. De ene mengt zes domeinen door elkaar, de andere neemt zes flessen uit één en dezelfde kelder. Dat verschil bepaalt wat je er uiteindelijk uit leert.

Een gemengd pakket geeft breedte. Je zet een Barbera naast een Prosecco naast een Primitivo, en je weet daarna ongeveer welke hoek van Italië bij je past. Het nadeel is dat alles tegelijk verschilt: zes makers, zes streken, zes oogstjaren. Vind je fles vier lekkerder dan fles twee, dan weet je nog steeds niet waarom.

Een pakket uit één kelder werkt precies andersom. De grond, de hand en de kelder blijven gelijk, alleen de druif en het perceel veranderen. Daardoor hoor je het domein in plaats van de assemblage van een inkoper. Dat is ook de reden dat wij deze vorm aanraden voor wie nog zoekt: je leert sneller wat je smaak is als de rest stil blijft staan.

Praktisch komt daar nog iets bij. DIRT. werkt zonder centraal magazijn, dus elke wijnboer verstuurt zijn eigen flessen. Zes flessen uit één kelder is daarom ook logistiek de schoonste vorm: één doos, één zending, één keer verzendkosten. Hoe dat in andere landen uitpakt, staat in de zusterpagina over een proefpakket met Franse wijn en in de algemene gids over proefpakketten wijn.

De drie Italiaanse kelders die nu bij DIRT. staan

Er staan op dit moment tweeëntwintig Italiaanse wijnen live, van drie families. Battaglino werkt vijf hectare in de Roero in Piemonte, Follador Francesco zes hectare op de heuvels bij Valdobbiadene in Veneto, en Tenuta Viglione ligt op de Murgia in Puglia, op zo'n 450 meter hoogte. Drie streken, drie totaal verschillende stijlen.

Battaglino, Roero (Piemonte)

Fabrizio Battaglino bewerkt de steile zand- en kalkhellingen bij Vezza d'Alba, waar zijn familie sinds de jaren zestig zit. Hij noemt de Roero zelf het wilde westen van Piemonte: hellingen waar een tractor niet komt en waar met de hand geplukt wordt. Negen wijnen staan er live, van Arneis en Nebbiolo tot een metodo classico. Wil je eerst de streek lezen, dan staat die in de gids over wijn uit Piemonte.

Follador Francesco, Valdobbiadene (Veneto)

Een klein familiebedrijf op de heuvels van Santo Stefano, veertien generaties op dezelfde plek, midden in het historische hart van Conegliano Valdobbiadene. Vier wijnen live, allemaal mousserend: een Brut, een Extra Dry, een Cartizze en een ongefilterde col fondo. De ezel in hun logo staat voor koppig blijven boeren op hellingen waar weggaan makkelijker zou zijn.

Tenuta Viglione, Santeramo in Colle (Puglia)

Hoger en koeler dan de meeste mensen van Puglia verwachten: 450 meter boven zee, wat de wijnen frisheid geeft naast de zuidelijke rijpheid. Negen wijnen live, met inheemse druiven als Primitivo, Nero di Troia en Fiano, verdeeld over eigen lijnen. De achtergrond bij die streek staat in onze gids over Puglia.

Zo stel je je eigen Italiaanse proefdoos samen

Kies eerst de kelder, dan pas de flessen. Zes verschillende wijnen uit hetzelfde domein levert je één doos, één zending en één keer 6 euro verzendkosten op. Ga je door twee Italiaanse kelders heen shoppen, dan krijg je twee pakketten op twee momenten en betaal je twee keer verzending. Goed om te weten voordat je afrekent.

Een werkbare volgorde

1. Bepaal of je een avond met bubbels wilt of een avond door de kleuren heen. Bubbels betekent Follador of de Favìl-lijn van Tenuta Viglione.
2. Open de collectie van die ene wijnboer: Battaglino, Follador Francesco of Tenuta Viglione.
3. Leg zes verschillende etiketten in de wagen als losse flessen, niet als Doos (6). De Doos is zes keer dezelfde wijn.
4. Check in de winkelwagen of er inderdaad maar een verzendbedrag staat. Twee bedragen betekent dat er een fles van een andere wijnboer tussen zit.

Wie liever een breder net uitgooit, kan ook per kleur beginnen en pas daarna op wijnboer filteren. De ingangen daarvoor zijn de Italiaanse rode wijnen en de witte kant van Italië.

Wat zes verschillende flessen per kelder kosten

We hebben het voor je uitgerekend met de prijzen zoals ze vandaag in de webshop staan: per kelder de goedkoopste zes verschillende flessen, met per kleur minstens een fles waar dat kan. Verzending zit er nog niet in; die is 6 euro per wijnboer.

De doos uit Puglia bestaat uit Maioliche Fiano, Maioliche Primitivo Rosato, Favìl Bianco Brut, Johe Rosso, Maioliche Nero di Troia en Up-Passione. Die zes dekken wit, rosé, mousserend en drie keer rood, en komen uit op 84,70 euro. Met verzending erbij is dat 90,70 euro, oftewel 15,12 euro per fles op de mat.

De Piemontese variant is duurder omdat de mousserende wijn daar een metodo classico is van 26,75 euro in plaats van een charmat van 12,95. Zes verschillende bij Battaglino komt uit op 112,30 euro, met verzending 118,30 euro. Dat is 19,72 euro per fles, en je krijgt er Nebbiolo en Barbera voor terug.

Let op de Doos (6)

De Doos (6) in de webshop is zes keer dezelfde wijn, geen gemengd pakket. Bij sommige Italiaanse wijnen levert die doos korting op: de Nebbiolo d'Alba Paradi kost 18,50 per fles en 100,00 per doos, dus je bespaart elf euro. Bij andere wijnen is de doosprijs juist hoger dan zes losse flessen. Reken het dus even na voordat je de doosvariant kiest; het scheelt soms tientallen euro's.

Piemonte, Valdobbiadene of Puglia: welke kelder past bij jou

Kort antwoord: begin in Puglia als je vooral lekker wilt drinken zonder er veel over na te denken, kies Piemonte als je van structuur en tannine houdt, en neem Valdobbiadene als het een avond met bubbels wordt. De drie kelders overlappen nauwelijks, dus je kunt niet echt misgrijpen.

Puglia is de zachte landing. Tenuta Viglione werkt met inheemse druiven op 450 meter hoogte, wat de zuidelijke rijpheid tempert. De wijnen zijn sappig en direct, zonder harde randen, en de prijzen beginnen bij 12,95 euro. Dit is het domein waar je zes flessen kunt neerzetten voor een tafel met acht mensen die niet allemaal wijndrinkers zijn.

Piemonte vraagt meer aandacht. De Arneis van Battaglino is droog en mineraal met abrikoos en kamille, en de Nebbiolo is een wijn met fijne, korrelige tannines die je liever bij gebraden vlees of wild drinkt dan bij niets. Wie die druif eerst wil begrijpen, leest wat Nebbiolo doet voordat hij bestelt.

Valdobbiadene is de smalste keuze, en dat is precies de charme. Vier wijnen, allemaal mousserend, van een droge brut tot een troebele col fondo. Je proeft in een avond hoe ver je met één streek en één druif kunt komen.

Prosecco uit Valdobbiadene: brut, extra dry of col fondo

Het verschil tussen brut en extra dry gaat over restsuiker, en de namen liegen. Brut is de drogere van de twee: volgens de Prosecco-gids van Wine Folly zit brut op 0 tot 12 gram suiker per liter en extra dry juist op 12 tot 17 gram. Extra dry is dus zoeter dan brut, niet droger.

Bij Follador staan allebei die stijlen live, en dat maakt ze het interessantst naast elkaar. De Valdobbiadene Superiore Brut van 18,50 euro is gemaakt van Glera met een klein aandeel oude lokale rassen, met bloesem, groene appel en peer en een droge afdronk. De Extra Dry kost hetzelfde en drinkt ronder; die doet het beter bij iets zoets of bij Aziatische gerechten.

Daarboven staat de Cartizze van 26,05 euro, uit het kleinste en steilste stukje van het gebied. En daarnaast de Testardo, een col fondo: de oude boerenstijl die op fles hergist en op het eigen gistdepot blijft liggen, ongefilterd. Troebel in het glas, droog, met een broodachtige toon en een licht bittertje. Dat is de fles die het gesprek aan tafel begint. Meer achtergrond bij de stijl staat in onze Prosecco-gids.

Primitivo, Nero di Troia en Fiano: de druiven van Puglia

Puglia is bij DIRT. het domein van Tenuta Viglione, en dat betekent inheemse druiven. Primitivo voor de stevige rode, Nero di Troia voor een wat strakkere rode met meer tannine, en Fiano voor de witte. Die drie namen dekken het grootste deel van de kelder, en ze vertellen samen het verhaal van de streek.

Primitivo is genetisch dezelfde druif als de Californische Zinfandel. Dat werd in de jaren negentig vastgesteld met DNA-onderzoek, dat allebei de namen terugvoerde op het Kroatische Tribidrag, ook wel Crljenak Kaštelanski. Wine Folly beschrijft die afstamming en de weg die de druif over de Adriatische Zee naar Puglia aflegde. Dezelfde plant, een ander klimaat, een duidelijk andere wijn. Wie er dieper in wil, kan verder lezen over Primitivo als druif.

In het glas merk je de hoogte van de Murgia. De Johe Rosso van 13,95 euro rijpt op staal en is sappig en soepel, gemaakt om jong te drinken bij gegrild vlees of stevige pasta. De Up-Passione van 17,95 euro gaat de andere kant op: rijp donker fruit, warme structuur, een gulle afdronk bij wild en belegen kaas. En de Maioliche Fiano van 12,95 euro geeft wit fruit met een bloemige toets en een levendige afdronk, goed bij schaaldieren en gegrilde groenten.

Zoek je gerechten bij deze flessen, dan staat de volledige combinatielijst in de gids over wijn bij Italiaans eten.

Kun je de DIRT.BOX op Italië instellen?

Nee, en dat zeggen we liever meteen. De DIRT.BOX kost 70 euro voor zes flessen uit de kelder van één wijnmaker. Je kiest twee dingen: of hij voor jezelf of als cadeau is, en welke stijl je wilt (Mix, Rood, Wit, Rosé of Mousserend). Welk land en welke wijnboer erin zitten, bepaalt de editie.

Dat is bewust zo gebouwd. Elke editie opent de kelder van één wijnboer, met video's van de maker erbij, zodat je weet wie je drinkt. Maar het betekent ook dat er geen knop is om Italië af te dwingen. Wil je gegarandeerd Italiaanse wijn in de doos, dan kom je uit bij zelf zes flessen kiezen uit één van de drie kelders hierboven.

De box is er ook als abonnement, in de ritmes eenmalig, iedere maand en iedere vier maanden. De achtergrond bij die vorm staat in het overzicht van onze proefboxen.

Verzending, levertijd en betalen

Verzending kost 6 euro per wijnboer. Er is geen centraal magazijn: elke wijnboer pakt zijn eigen flessen in en geeft ze af aan de bezorgpartner. Bestel je bij twee wijnboeren tegelijk, dan zijn dat twee aparte zendingen die op verschillende momenten kunnen aankomen, en betaal je twee keer die 6 euro.

Vanaf twaalf flessen bij dezelfde wijnboer vervalt de verzending helemaal. Twee dozen van zes bij Tenuta Viglione kost dus geen verzendkosten, terwijl zes flessen daar en zes bij Battaglino je twaalf euro kost. Het exacte bedrag staat altijd in je winkelwagen voordat je afrekent.

De levertijd is ongeveer twee tot vijf werkdagen nadat je betaling binnen is. In drukke periodes, zoals rond de feestdagen, kan het iets langer duren. Zodra de doos onderweg is krijg je een mail met track en trace. We bezorgen op dit moment alleen binnen Nederland.

Wijn is breekbaar, dus de wijnboeren verzenden in stevige wijndozen die daarvoor gemaakt zijn. Komt er onverhoopt toch iets gebroken aan, dan is een foto van de doos en de fles genoeg om een vervanging of terugbetaling te regelen.

Zo schenk je zes Italiaanse flessen op één avond

Zes flessen op een avond is veel, dus schenk kleine porties en werk van licht naar zwaar. Begin met de mousserende, dan de witte, dan de rosé, dan de rode van soepel naar stevig. Reken op ongeveer 100 milliliter per glas, dan komt elke fles ruim rond voor zes personen.

Temperatuur doet meer dan de meeste mensen denken. De Arneis en de Fiano willen rond 8 tot 10 graden, de mousserende net iets kouder, en de rode tussen 16 en 18. Een Nebbiolo van 22 graden uit de woonkamer smaakt breed en warm, en het fruit verdwijnt achter de alcohol. Een half uur in de koelkast lost dat op.

Eet er iets bij, al is het maar brood en kaas, anders is fles vier het einde van je smaak. En houd van elke fles een restje apart: aan het eind van de avond de eerste wijn nog eens naast de laatste zetten is het moment waarop de meeste mensen pas horen wat de kelder doet.